Μοναστήρια

Τα μοναστήρια πάντα ασκούσαν σημαντική επίδραση στην περιοχή τους που εκδηλωνόταν με πολλούς τρόπους ανάλογα με την προσωπικότητα των μοναχών, την τοποθεσία που βρίσκονταν, τη βοήθεια που έδιναν στους περαστικούς, την καθοδήγηση των κατοίκων σε κρίσιμες περιόδους, την εκπαιδευτική τους προσπάθεια, την σημασία τους σαν κέντρων συνάντησης των κατοίκων κ.λ.π.

Στην περιοχή της Ναυπάκτου λειτούργησαν από τα χρόνια της Τουρκοκρατίας, ίσως και από παλαιότερα, το μοναστήρι του Αγίου Ιωάννη Προδρόμου, γνωστό με την προσωνυμία «Βομβοκούς». Το καθολικό του μοναστηριού παρουσιάζει αρχιτεκτονικό, γλυπτικό και ζωγραφικό ενδιαφέρον. Από την επιγραφή που σώζεται μαθαίνουμε ότι στα 1695 κτίσθηκε πάνω στα θεμέλια παλιού ναού. Δεν υπάρχουν πολλά στοιχεία για τη δράση και προσφορά του μοναστηριού. Το 1833 διαλύθηκε με διάταγμα του βασιλιά Όθωνα. Σήμερα 2 μοναχές υπηρετούν και συντηρούν το μοναστήρι.

Στην ανατολική πλευρά του χωριού Σκάλας (4 χλμ.) βρίσκεται μια σύγχρονη μοναστική κοινότητα της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα. Το μοναστήρι άρχισε να κτίζεται το 1977 με έσοδα κυρίως από συνδρομές Ναυπακτιτών του εσωτερικού και του εξωτερικού. Το μοναστηριακό συγκρότημα σήμερα αποτελείται από το ναό της Μεταμόρφωσης του Σωτήρα, το γηροκομείο- νοσοκομείο, τους κοινούς χώρους, τα κελιά των μοναχών, τον ξενώνα της μονής και τη μεγάλη αίθουσα συνεδρίων. Η αδελφότητα της μονής αυξάνεται συνεχώς και σήμερα ο αριθμός των μοναχών έχει ξεπεράσει τους είκοσι πέντε, που ζουν κοινοβιακά.

Αμέσως μετά το χείμαρρο Σκα στη θέση Δένδρο Ναυπάκτου υπάρχει η Μονή Παναγίας Γοργοεπικόου, που ιδρύθηκε το 1951 από τον Αρχιμανδρίτη Αρσένιο Κουμπούγια. Πρόκειται για ένα πραγματικό Ησυχαστήριο με σημαντικό κοινωνικό και θρησκευτικό έργο. Σήμερα υπηρετούν σε διάφορα διακονήματα της Μονής 12 μοναχές.

Το ενεργό ανδρικό Μοναστήρι Παναγία Αμπελακιώτισσα με πολλών αιώνων ιστορία που παραδίδεται ότι κτίστηκε το 1456 μ.Χ., θεωρείται η “Κιβωτός της Ναυπακτίας”, αφού φυλάσσει ανεκτίμητα κειμήλια, όπως την εικόνα της Παναγιάς, τη δεξιά χέρα του Αγίου Πολυκάρπου, τον επιτάφιο της Μαριώρας (1735), το αξιόλογο ξυλόγλυπτο τέμπλο (1871 – 1874), αργυρή λειψανοθήκη (1470) κτλ. Το κομψό καθολικό με τα διακοσμητικά λιθανάγλυφα κτίστηκε το 1847. Το δεύτερο είναι ο ενοριακός ναός Άγιος Νικόλαος. Ανακαινίσθηκε το 1744. Το 1880 επιμηκύνθηκε ο ναός προς τα δυτικά και προστέθηκε ο γυναικωνίτης. Εκπληκτικής τεχνικής είναι το ξυλόγλυπτο τέμπλο που φιλοτεχνήθηκε το 1748 από τον ντόπιο τεχνίτη Αθανάσιο [Δαμιανό]

Στην περιφέρεια του γειτονικού δήμου Δωρίδως, στο 21ο χιλιόμετρο του επαρχιακού δρόμου Ναυπάκτου – Λιδωρικίου υπάρχει διακλάδωση, η οποία μετά από 6 χιλιόμετρα μας οδηγεί στο ιστορικό μοναστήρι της Βαρνάκοβας. Το μοναστήρι βρίσκεται μέσα σ’ ένα μαγευτικό, γαλήνιο και πανοραμικό τοπίο γεμάτο βλάστηση και πανύψηλα δένδρα. Η Μονή Βαρνάκοβας είναι ένα από τα αρχαιότερα μοναστικά κέντρα της Ελλάδας. Ιδρύθηκε το 1077 μ.Χ. από τον Όσιο Αρσένιο τον Βερνικοβίτη.

Οι αυτοκράτορες του Βυζαντίου Κομνηνοί καθώς επίσης οι δεσπότες του Δεσποτάτου της Ηπείρου Άγγελοι Κομνηνοί και Παλαιολόγοι συνέδεσαν το όνομά τους με μια σειρά αφιερώσεων στο μοναστήρι. Στον Απελευθερωτικό Αγώνα του Έθνους, το μοναστήρι προσέφερε ανεκτίμητες υπηρεσίες. Το ανατίναξε ο Κιουταχής το 1826 και το ανοικοδόμησε ο Ιωάννης Καποδίστριας το 1831. Πρόσφατα άρχισε να ανακαινίζεται ριζικά, με την παρουσία οργανωμένης και δραστήριας γυναικείας Αδελφότητας.

 

ΜΟΝΕΣ ΚΟΝΤΑ ΣΤΗ ΝΑΥΠΑΚΤΟ ΑΠΟΣΤΑΣΗ ΤΗΛΕΦΩΝΟ
Μονή Αγ. Ιωάννη Βομβοκούς 15 χλμ. 26340 27401
Μονή Παναγίας Γοργοεπηκόου 02 χλμ. 26340 27688
Μονή Μεταμόρφωσης Σωτήρος 05 χλμ. 26340 22324
Μονή Βαρνάκοβας 27 χλμ. 26340 51030
Μονή Αγ. Νεκταρίου 14 χλμ. 26340 44391
Μονή Αγ. Αυγουστίνου & Σεραφείμ Σαρώφ Τρικόρφου 18 χλμ. 26340 44381

 

 

κείμενο: Γιάννης Χαλάτσης